ปี 2569 ผู้สูงวัยต้องไม่ถูกหลอก ย้ำหลักการ "4 ไม่" ให้รู้ทันภัยไซเบอร์ เพื่อให้เราไม่เป็นเหยื่อของมิจฉาชีพอีกต่อไป

เชื่อมั้ยว่าปีนี้ทั้งปีคนไทยเจอภัยไซเบอร์ไปแล้วถึง 24,367 รายการต่อวัน และต้องบอกว่ามันเริ่มคุกคามในทุกกลุ่มคน ซึ่งหนึ่งในกลุ่มคนที่น่ากังวลมากที่สุดคือ ผู้สูงอายุ โดยเป็นคนที่อยู่ในช่วงเกษียณ มีเงินเก็บจำนวนมาก เลยเป็นเป้าหมายพิเศษของพวกหลอกลวงทางไซเบอร์ ซึ่งมักใช้กลยุทธ์จิตวิทยา ร่วมกับเทคโนโลยีในการปลอมแปลงเสียง และใบหน้า เพื่อทำให้เหยื่อตายใจ

โดยการพูดคุยส่วนใหญ่จะมาในคราบของคนในครอบครัวบ้าง เจ้าหน้าที่หน่วยงานรัฐบ้าง เพื่อสร้างความไว้วางใจ และความน่าเชื่อถือ ยิ่งเข้าสู่ช่วงหยุดยาวปีใหม่นี้ผู้สูงอายุที่รอการกลับบ้านของลูกหลานก็อาจจะโดนสุ่มหลอกได้

ความน่ากลัวคือแม้จะมีสื่อออนไลน์ หรือสำนักข่าวมากมาย ออกมาเตือนภัยเรื่องนี้ก็ยังไม่วายที่คนกลุ่มนี้ยังถูกหลอกเรื่อยมา เพราะคนที่หลอกมันเล่นกับความไว้ใจของคนวัยนี้ ทำให้บางครั้งก็อาจพลาดได้

เทคโนโลยีแบบนี้ชื่อว่า Deepfake และ Voice Cloning ซึ่งพัฒนาไปไกลจนแยกยากขึ้นเรื่อย ๆ เหตุผลที่เรื่องนี้กระทบหนักกับสังคมไทย ไม่ใช่แค่จำนวนคนที่ถูกหลอกเพิ่ม แต่ยังสร้างความหวาดระแวงในการติดต่อสื่อสารมากขึ้นอีกด้วย 

หลักการเอาตัวรอด “4 ไม่” ที่จำและทำตามได้ง่ายที่สุด

โดยทางดีอีได้แนะนำวิธีการจำด้วยคือ 4 ไม่ เพื่อลดการตัดสินใจพลาดได้ดีขึ้น คือ

1.ไม่กดลิงก์ อย่ากดลิงก์ที่ส่งมาทางแชท คอมเมนต์ หรือข้อความ โดยไม่เช็ก แม้จะบอกว่าเป็นธนาคาร เป็นขนส่ง เป็นหน่วยงานรัฐ เพราะลิงก์พวกนี้มักพาไปหน้าเว็บปลอมเพื่อดูดรหัสผ่าน หรือ หลอกให้กรอกข้อมูลบัตร หรือรหัส OTP

2) ไม่เชื่อ เพราะยุคนี้ แม้แต่เสียง และการวิดีโอคอล ก็ยังปลอมได้เนียนขึ้นมาก โดยหากไม่แน่ใจให้ตรวจสอบโดยการยืนยันตัวตนเสมอ เช่น การใช้ คำถามเฉพาะ ที่มีแต่คนรู้จักที่ตอบได้เท่านั้น

3) ไม่รีบ เพราะมิจฉาชีพจะเร่งให้เราทำตอนนั้นเลย เพราะต้องการให้เราไม่มีเวลาคิด ทางแก้คือ อาจขอวางสายก่อน เดี๋ยวตรวจสอบแล้วโทรกลับ แค่นี้คนที่หลอกก็เสียการควบคุมเราได้แล้ว

4) ไม่โอน ต้องจำไว้เสมอว่าหน่วยงานจริงจะไม่ให้โอนเงินเพื่อพิสูจน์ตัวเอง และ ไม่ขอ OTP หรือรหัสผ่าน ถ้าปลายทางให้โอนเงิน ให้คิดไว้เลยว่ามิจฉาชีพแน่นอน

เพราะภัยออนไลน์มีแนวโน้มซับซ้อนและแนบเนียนขึ้น การรู้เท่าทันอยู่เสมอ จะทำให้เราไม่หลงกลเหล่านี้ได้ง่าย ๆ ลดโอกาสตกเป็นเหยื่อได้มากจากเดิม และหากพบความผิดปกติหรือสงสัยว่าอาจถูกหลอกลวงไปแล้ว สามารถติดต่อ AOC 1441 หรือ สายด่วน 1111 ได้ตลอด 24 ชั่วโมง เพื่อช่วยระงับธุรกรรมและอายัดบัญชีในทันที เพียงเท่านี้ก็จะช่วยลดความเสียหายได้อย่างรวดเร็วมากขึ้น