ทำไมไทยถึงเสียเงินมหาศาล ให้แพลตฟอร์มต่างชาติ จนเงินไหลออกนอกประเทศกว่า 4.2 แสนล้านบาท ใน 4 ปีที่ผ่านมา

คงปฏิเสธไม่ได้ว่าทุกวันนี้ชีวิตประจำวันของคนไทยถูกผูกขาดกับแพลตฟอร์มต่างชาติ
ตั้งแต่การตื่นมาไถดู Facebook รับชมคอนเทนต์บน TikTok ค้นหาข้อมูลผ่าน Google ฟังเพลงบน Spotify ดูภาพยนตร์ผ่าน Netflix ไปจนถึงการใช้ AI อย่าง ChatGPT หรือ Canva เพื่อทำงานและสร้างสรรค์คอนเทนต์ในชีวิตประจำวัน

เม็ดเงินจำนวนมหาศาล กำลังไหลออกนอกประเทศไปแล้ว?

แม้แพลตฟอร์มเหล่านี้จะเข้ามาช่วยให้เศรษฐกิจดิจิทัลไทยคึกคักขึ้น แต่จริงๆแล้ว “เม็ดเงินจำนวนมหาศาล” ก็กำลังไหลออกนอกประเทศไปอย่างต่อเนื่อง

ซึ่งล่าสุด นายภาวุธ พงษ์วิทยภานุ อดีตนักธุรกิจและผู้เชี่ยวชาญด้าน E-commerce, E-Marketing และเทคโนโลยีในประเทศไทยได้มีการเผยข้อมูล “การขาดดุลดิจิทัล” ในงานเสวนาของสมาคมนักข่าวนักหนังสือพิมพ์แห่งประเทศไทยว่า ภายในระยะเวลาเพียง 4 ปี ประเทศไทยสูญเสียเม็ดเงินจากการใช้บริการดิจิทัลต่างชาติมากกว่า 420,000 ล้านบาท จนเกิดสิ่งที่เรียกว่า “ภาวะขาดดุลดิจิทัล” หรือการที่ประเทศใช้จ่ายให้กับเทคโนโลยีต่างชาติมากกว่าการสร้างรายได้กลับเข้าประเทศ

เฉพาะในปี 2025 รายได้จากโฆษณาดิจิทัลที่ไหลไปยังแพลตฟอร์มต่างชาติอย่าง Meta, Google และ TikTok รวมกันสูงกว่า 18,000 ล้านบาท แต่รายได้เหล่านี้จำนวนมากไม่ได้ถูกบันทึกในประเทศไทย เพราะบริษัทเทคโนโลยีระดับโลกมักนำรายได้ไปจดทะเบียนในประเทศที่มีอัตราภาษีต่ำกว่า เช่น สิงคโปร์หรือไอร์แลนด์

ผู้ใช้เยอะก็จริง แต่ไทย “ไม่มีส่วนได้ส่วนเสีย” อะไรเลย?

หมายความว่า แม้คนไทยจะเป็นผู้ใช้งานจำนวนมหาศาล แต่ประเทศไทยกลับไม่ได้ประโยชน์ทางเศรษฐกิจอย่างเต็มที่ ทั้งในแง่รายได้ภาษี การจ้างงาน หรือการเติบโตของบริษัทเทคโนโลยีภายในประเทศ

สิ่งที่น่ากังวลกว่านั้นคือ วันนี้ประเทศไทยไม่ได้พึ่งพาแค่ Social Media เท่านั้น แต่ยังผูกขาดกับระบบ Cloud และโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัลจากต่างประเทศ ที่ปัจจุบันกลายเป็นระบบสำคัญที่หลายองค์กรใช้ในการขับเคลื่อนธุรกิจและจัดเก็บข้อมูลหลักของตัวเอง

นั่นทำให้ทุกครั้งที่เศรษฐกิจดิจิทัลไทยเติบโต เงินจำนวนมากกลับไม่ได้หมุนเวียนอยู่ในประเทศ แต่กลับไหลออกไปยังบิ๊กเทคเหล่านั้นแทน

แม้รัฐบาลจะเริ่มจัดเก็บภาษี E-Service เพื่อดึงรายได้บางส่วนกลับเข้าประเทศ แต่หลายฝ่ายมองว่า นี่เป็นเพียงการแก้ปัญหาที่ปลายเหตุ เพราะต้นตอที่แท้จริงคือ ไทยยังไม่มีแพลตฟอร์ม เทคโนโลยี หรือ Ecosystem ดิจิทัลของตัวเองที่แข็งแรงพอจะแข่งขันได้

นี่จึงเป็นเหตุผลว่า ทำไมประเทศไทยควรเริ่มจริงจังกับการสร้าง “Digital Economy” ของตัวเอง

ไม่ว่าจะเป็นการสนับสนุน Startup ไทย การผลักดันแพลตฟอร์มของคนไทย การลงทุนด้าน AI และ Cloud รวมถึงการสร้าง Ecosystem ที่ช่วยให้ผู้ประกอบการไทยเติบโตได้จริง ล้วนเป็นเรื่องที่ประเทศไทยต้องเริ่มให้ความสำคัญอย่างจริงจัง

เพราะถ้าหากไทยยังไม่มีมาตรการที่ชัดเจนและเข้มแข็งมากพอในการดูแลธุรกิจต่างชาติ ก็แทบไม่ต่างอะไรกับการเปิดประตูให้ต่างชาติเข้ามาสร้างรายได้จากคนไทย ก่อนนำผลประโยชน์และเม็ดเงินจำนวนมหาศาลกลับออกไปนอกประเทศอยู่ดี