AI ถูกใช้เป็น IO ? อำนาจการชี้นำความคิดในโลกออนไลน์ ภัยเงียบที่คุกคามประชาธิปไตยในยุคดิจิทัล

เมื่อ AI พัฒนาอย่างก้าวกระโดด เทคโนโลยีที่เคยมีไว้เพื่อช่วยมนุษย์ กลับเริ่มถูกนำไปใช้ในอีกด้านหนึ่ง นั่นคือ การปั่นข้อมูลหรือ IO ซึ่งเริ่มกลายเป็นภัยใหม่ต่อประชาธิปไตย

ตั้งแต่มี AI การสร้างกระแสปั่นบนโซเชียล ไม่ใช่เรื่องยากอีกต่อไป

เพราะ AI สามารถสร้างบัญชีปลอมได้จำนวนมาก เข้ามาคอมเมนต์ โต้เถียง และดันบางความเห็นให้ดูเหมือนมีคนเห็นด้วยเยอะมาก ทั้งที่จริงแล้วอาจไม่ใช่คนจริงๆ เลย แต่เป็น AI ทั้งหมด

สิ่งที่น่ากังวลคือ AI ไม่ได้ทำงานเดี่ยว ๆ แต่สามารถรวมตัวกันเป็นกลุ่ม หรือที่เรียกว่า AI Swarm คอยคอมเมนต์ ตอบโต้ และสนับสนุนกันเองบนโซเชียล จนสร้างภาพว่ามี “คนจำนวนมาก” คิดเหมือนกัน ทั้งที่จริงแล้วเป็นเสียงที่สร้างขึ้นโดย AI ไม่ใช่มนุษย์จริง

ผลที่ตามมาคือความคิดเห็นปลอมเหล่านี้อาจถูกใช้ชี้นำสังคม บิดเบือนความจริง และกดดันให้คนที่เห็นต่างไม่กล้าออกมาแสดงความเห็น เพราะถูกถล่มด้วยเสียงจาก AI จำนวนมหาศาล

ช่วงการเลือกตั้ง AI อาจถูกนำมาใช้ปั่นกระแส?

เมื่อใกล้ถึงช่วงเลือกตั้ง เรามักจะเห็นฟีดโซเชียลเต็มไปด้วยคอมเมนต์แบ่งฝั่ง แบ่งฝ่าย เชียร์ผู้สมัครหรือพรรคการเมืองกันอย่างดุเดือด จนทำให้บางฝ่ายดูเหมือนมีคนสนับสนุนจำนวนมาก ซึ่งอาจส่งผลต่อการตัดสินใจของผู้มีสิทธิ์เลือกตั้งโดยไม่รู้ตัว

เพราะฉะนั้น ในฐานะประชาชน เราจึงยิ่งต้องตั้งคำถามให้มากขึ้นว่า คอนเทนต์หรือข่าวที่เห็นบนโลกออนไลน์นั้น เป็นเสียงของคนจริงๆ หรือเป็นเพียงภาพที่ถูกสร้างขึ้นมาเท่านั้น

แม้ผู้เชี่ยวชาญจะพยายามพัฒนาเครื่องมือเพื่อตรวจจับบัญชี AI จากพฤติกรรมต่างๆ เช่น วิธีใช้ภาษา ความถี่ในการโพสต์ หรือการเคลื่อนไหวที่ดูผิดปกติ แต่ก็ยังเป็นเรื่องยาก เพราะ AI เองก็ถูกพัฒนาให้เหมือนมนุษย์มากขึ้นเรื่อยๆ

ท้ายที่สุด บทเรียนสำคัญจากเรื่องนี้คือ เทคโนโลยีไม่ใช่ภัย แต่การใช้งานโดยไร้การกำกับคือความเสี่ยง ทางสังคมจึงจำเป็นต้องยกระดับความรู้เท่าทันสื่อ ควบคู่กับการพัฒนากฎหมายและเทคโนโลยีรับมือ เพื่อปกป้องพื้นที่สาธารณะและประชาธิปไตยไม่ให้ถูกครอบงำด้วยเสียงที่ไม่ได้มาจากมนุษย์จริง