เยอรมนีโบกมือลา Microsoft หันมาใช้ Open Source ในประเทศ

Schleswig-Holstein รัฐทางตอนเหนือของเยอรมนี ทยอยเลิกใช้ซอฟต์แวร์ของ Microsoft แล้วหันไปใช้โอเพ่นซอร์สมากขึ้น ซึ่งรัฐคาดการณ์ว่าจะช่วยประหยัดค่าลิขสิทธิ์ได้ราว 15 ล้านยูโรต่อปี

แต่เรื่องนี้ไม่ใช่แค่การ “ย้ายเพราะประหยัดงบประมาณ” เพราะมีประเด็นที่สำคัญกว่า โดยการเปลี่ยนผ่านนี้คือส่วนหนึ่งของเป้าหมายเรื่อง อธิปไตยข้อมูล เพื่อให้หน่วยงานรัฐสามารถทำงานได้อย่างอิสระ ปลอดภัย และไม่ผูกติดกับผู้ขายรายเดียว

หากดูจากเอกสาร “Open Innovation and Open Source Strategy” ของ Schleswig-Holstein ชี้ว่าการพึ่งพาซอฟต์แวร์ปิดจากผู้ให้บริการรายเดียวมากเกินไป ทำให้มีความเสี่ยงทั้งด้านต้นทุนระยะยาว ความยืดหยุ่นในการเลือกใช้เทคโนโลยี และความสามารถในการควบคุมโครงสร้างดิจิทัลของตัวเอง จึงต้องปรับแผนเปลี่ยนไปสู่รูปแบบโอเพ่นซอร์สเป็นแทน

อย่างการใช้ Open Document Format (ODF) และใช้ LibreOffice เป็นโปรแกรมสำนักงานแทน ซึ่งอธิบายว่า LibreOffice จะใช้งานได้ทั้งบน Windows และ Linux จึงเหมาะกับการนำมาใช้ ช่วงที่ค่อย ๆ เปลี่ยนผ่านระบบพร้อมระบุว่า LibreOffice ถูกใช้งานเป็นระบบมาตรฐานในหน่วยงานจำนวนมากมีสัดส่วนอยู่เกือบ 80% ของการใช้ในหน่วยงานราชการ และส่วนที่เหลืออีก 20% ยังคงใช้ Word และ Excel อยู่บ้าง

โดยการเปลี่ยนผ่านนี้ จะสอดคล้องกับทิศทางของยุโรปที่มองว่า “โอเพ่นซอร์ส” ไม่ใช่แค่ของถูกหรือของฟรี แต่เป็นเครื่องมือสำคัญเพื่อให้รัฐและองค์กรในประเทศ ไม่ต้องพึ่งพาบริษัทเทคโนโลยีรายเดียวมากเกินไป พร้อมมีแผน European Commission Open Source Strategy 2020-2023 ที่สนับสนุนการใช้โอเพ่นซอร์สอย่างจริงจัง เพื่อเพิ่ม “ความเป็นอิสระทางดิจิทัล” ให้มากขึ้น

นอกจากนี้ก็มีแนวคิด Data Sovereignty ที่เชื่อมโยงไปถึงการสร้างโครงการอย่าง GAIA-X ที่ OECD อธิบายว่าจะเน้นให้ข้อมูลของยุโรปถูกจัดการอย่างเป็นระบบ และทำงานร่วมกันได้ระหว่างหลายระบบ (interoperability) แบบไม่ถูกผูกกับผู้ให้บริการรายเดียวเช่นกัน

นี่คือตัวอย่างการลดพึ่งพาต่างชาติ ที่เรากำลังเริ่มเห็นหลายประเทศพยายามทำให้ข้อมูลและระบบงานสำคัญของภาครัฐอยู่ในการควบคุมของตัวเองได้มากที่สุด เพื่อลดการผูกขาดทางข้อมูลบนแพลตฟอร์มต่างชาติ และเพิ่มอิสระในการเลือกใช้เทคโนโลยีในอนาคต

ติดตามทุกความเคลื่อนไหวของเทคโนโลยี ที่จะพัฒนาและยกระดับประเทศไทยให้ก้าวไปข้างหน้าได้ที่ Tech Movement