ทำไมสเปนถึงผ่อนกฎคุม Data Center ทั้งที่กำลังผลักดันพลังงานสะอาด?

สเปน เป็นหนึ่งในประเทศยุโรปที่ดึงดูดการลงทุนด้าน Data Center ด้วยความพร้อมด้านพื้นที่และพลังงานหมุนเวียน ทั้งแสงอาทิตย์และลม จนเกิดโครงการโครงสร้างพื้นฐาน AI มูลค่าหลายหมื่นล้านยูโร 

แต่การลงทุนที่เพิ่มขึ้น ก็มาพร้อมความต้องการใช้ไฟฟ้าที่สูงขึ้น โดยตั้งแต่ปี 2021 มีคำขอเชื่อมต่อระบบไฟฟ้าจากโครงการ Data Center รวมมากกว่า 12 กิกะวัตต์ (GW) ขณะที่ยุทธศาสตร์ AI ของประเทศคาดการณ์ว่า ภายในปี 2030 ระบบประมวลผล AI อาจต้องใช้ไฟฟ้าราว 3.5–4 กิกะวัตต์

หากการขยายตัวของศูนย์ข้อมูลเร็วกว่าการพัฒนากำลังผลิตและโครงข่ายไฟฟ้า สเปนอาจต้องพึ่งพาโรงไฟฟ้าก๊าซธรรมชาติเพิ่มขึ้น เพื่อรักษาความมั่นคงของระบบ ซึ่งอาจทำให้การลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกยากขึ้น และเพิ่มแรงกดดันต่อต้นทุนพลังงานโดยรวม

จากข้อกำหนดเข้มงวด “สู่กติกาที่ยืดหยุ่นมากขึ้น”

เดิมที รัฐบาลสเปนเสนอร่างกฎหมายควบคุม Data Center ที่ค่อนข้างเข้มงวด โดยกำหนดให้ Data Center ที่มีกำลังไฟฟ้าตั้งแต่ 1 เมกะวัตต์ขึ้นไป ต้องใช้พลังงานหมุนเวียนให้ครอบคลุมอย่างน้อย 80% ของการใช้ไฟฟ้าในทุกชั่วโมง พร้อมจัดหาแหล่งผลิตพลังงานสะอาดใหม่ในปริมาณเทียบเท่าภายใน 18 เดือนก่อนเปิดดำเนินงาน

แต่ข้อกำหนดที่เข้มงวดนี้ก็อาจเพิ่มภาระให้ผู้ประกอบการ ทั้งเรื่องต้นทุนและทำให้การลงทุนยากขึ้น ล่าสุด รัฐบาลจึงปรับร่างกฎระเบียบให้ยืดหยุ่นขึ้น โดยเพิ่มเกณฑ์กำลังไฟฟ้าขั้นต่ำเป็นมากกว่า 10 เมกะวัตต์ พร้อมขยายเวลาจัดหาพลังงานหมุนเวียนจาก 18 เป็น 36 เดือน และเปิดช่วงเปลี่ยนผ่านสูงสุด 5 ปี เพื่อให้ผู้ประกอบการทยอยปรับตัวสู่เป้าหมายการใช้พลังงานสะอาด 80% โดยไม่เพิ่มภาระจนกระทบต่อการลงทุนมากเกินไป

ดึงดูดการลงทุน ไปพร้อมกับการรักษาความยั่งยืนในระยะยาว

การปรับผ่อนปรนครั้งนี้แสดงให้เห็นถึงความพยายามของสเปนในการรักษาสมดุลระหว่างการดึงดูดการลงทุนด้าน AI กับเป้าหมายด้านสิ่งแวดล้อม โดยเลือกผ่อนคลายเงื่อนไขและขยายระยะเวลาการปฏิบัติตามข้อกำหนด เพื่อให้ภาคธุรกิจมีความยืดหยุ่นมากขึ้น 

ขณะเดียวกันยังคงผลักดันให้ผู้ประกอบการมีส่วนสนับสนุนการเพิ่มกำลังผลิตพลังงานหมุนเวียน เพื่อรองรับความต้องการใช้ไฟฟ้าที่เพิ่มขึ้นในระยะยาว

เพราะการแข่งขันเพื่อเป็นศูนย์กลางเทคโนโลยี ไม่ได้ขึ้นอยู่กับความสามารถในการดึงดูดเงินลงทุนหรือสร้าง Data Center ให้ได้มากที่สุดเท่านั้น แต่ยังขึ้นอยู่กับการวางกติกาที่เอื้อต่อการเติบโตของธุรกิจ ควบคู่กับการบริหารทรัพยากรพลังงานและรักษาความยั่งยืนของประเทศในระยะยาวด้วย