
“ถ้าวันหนึ่งต้นไม้ที่เราปลูกไว้ในกระถาง ไม่ได้มีหน้าที่แค่เพิ่มความร่มรื่น แต่ยังสามารถผลิตไฟฟ้าเอาไว้ใช้ได้ด้วย จะเป็นยังไง?”
เรื่องนี้เป็นผลงานของ ผศ.ดร.รุจิรา ดลเพ็ญ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี (มจธ.) ที่พัฒนาเทคโนโลยี Plant-E นำต้นไม้มาเป็นส่วนหนึ่งของแนวคิดการผลิตพลังงานไฟฟ้า โดยหวังต่อยอดการใช้ประโยชน์จากพื้นที่สีเขียวให้ทำได้มากกว่าเดิม
ทำไม “ต้นไม้” ถึงผลิตไฟฟ้าได้
สิ่งที่น่าสนใจของเทคโนโลยีนี้ คือการนำกระบวนการทางธรรมชาติอย่าง “ต้นไม้” มาใช้ผลิตไฟฟ้า เพราะเมื่อต้นไม้สังเคราะห์แสง จะมีสารอาหารบางส่วนถูกส่งไปยังรากและปล่อยออกมาในดิน ทำให้จุลินทรีย์ที่อาศัยอยู่บริเวณรากจะนำสารเหล่านี้ไปใช้ และเกิดการถ่ายทอดอิเล็กตรอนไปยังขั้วไฟฟ้าที่ติดตั้งไว้ในดิน จนเกิดกระแสไฟฟ้าขึ้นมา
ผลิตไฟฟ้าได้แล้ว เอามาใช้จริงได้ยังไง
ส่วนสำคัญของเทคโนโลยีนี้ไม่ใช่แค่การทำให้เกิดไฟฟ้า เพราะพลังงานที่ผลิตได้มีปริมาณน้อยมาก ทีมวิจัยจึงพัฒนาระบบเก็บเกี่ยวและสะสมพลังงานเพิ่มเติม โดยรวบรวมไฟฟ้าจากกระถางต้นไม้หลายใบ ก่อนนำไปเก็บไว้ในอุปกรณ์ที่เรียกว่า “Supercapacitor” เพื่อสะสมพลังงานไว้ใช้ในภายหลัง
จากการทดลองใช้ต้นไม้ 22 กระถาง ทำให้สะสมพลังงานจนเปิดหลอดไฟ LED สีแดง 10 ดวงได้นานกว่า 1 ชั่วโมงครึ่ง และเมื่อหยุดใช้งาน ระบบก็สามารถสะสมพลังงานกลับขึ้นมาใหม่ได้อีกด้วย
แล้วในอนาคต “Plant-E” ไปใช้ทำอะไรได้บ้าง
แม้ตอนนี้จะยังผลิตไฟฟ้าได้ไม่มากเหมือนเครื่องใช้ไฟฟ้าทั่วไป และยังเอามาใช้ทดแทนโซลาร์เซลล์ไม่ได้ แต่ทีมวิจัยมองว่าเทคโนโลยีนี้อาจเหมาะกับอุปกรณ์ขนาดเล็กที่ใช้พลังงานต่ำ อย่าง เซนเซอร์ตรวจวัดความชื้นในดิน อุณหภูมิ หรือคุณภาพสิ่งแวดล้อม โดยเฉพาะอุปกรณ์ที่ไม่จำเป็นต้องใช้ไฟตลอดเวลา
หากในอนาคตทีมวิจัยสามารถพัฒนาระบบให้ผลิตและสะสมพลังงานได้มากขึ้น ลดจำนวนกระถางจาก 22 ใบ เหลือเพียง 2-3 ใบ พร้อมปรับระบบให้มีขนาดเล็กและติดตั้งง่ายขึ้น ก็อาจช่วยให้เทคโนโลยีนี้นำไปใช้งานได้สะดวกมากขึ้น
Plant-E จึงเป็นอีกแนวทางที่น่าจับตาในการเพิ่มประโยชน์ให้กับพื้นที่สีเขียว เพราะในอนาคตต้นไม้ที่เราเห็นตามบ้านหรืออาคาร อาจไม่ได้มีหน้าที่เพียงสร้างความร่มรื่น แต่ยังสามารถเป็นส่วนหนึ่งของระบบพลังงานขนาดเล็กที่ช่วยสนับสนุนเทคโนโลยีเพื่อสิ่งแวดล้อมได้อีกทางหนึ่ง
แท็กที่เกี่ยวข้อง
ข่าวที่เกี่ยวข้อง

“ทุนเหมืองจีน” ขยายทั่วโลก แล้วโจทย์ความรับผิดชอบต่อสิ่งแวดล้อมต้องไปยังไงต่อ
ทองแดง ลิเทียม และโคบอลต์ เป็นวัตถุดิบสำคัญของอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ เทคโนโลยีพลังงานสะอาด และยานยนต์ไฟฟ้า ความต้องการแร่เหล่านี้ผลักดันให้หลายประเทศเร่งพัฒนาแหล่งทรัพยากรและเปิดรับการลงทุนจากต่างชาติ โดยบริษัทจากจีนเป็นหนึ่งในกลุ่มทุนที่ขยายธุรกิจอย่างต่อเนื่อง ตั้งแต่แอฟริกา ยุโรปตะวันออก ไปจนถึงลาตินอเมริกา

“ทุนเหมืองจีน” ขยายทั่วโลก แล้วโจทย์ความรับผิดชอบต่อสิ่งแวดล้อมต้องไปยังไงต่อ

มจธ. ดัน “ห้องปฏิบัติการยั่งยืน” ใช้ AI ยกระดับความปลอดภัย สู่เป้าหมาย Net Zero
